| |
| Türkçe adi | IHLAMUR |
| Türkçe Diger Adlari | Ilamur - Fambur - Süngülük - Süynük |
| Latince Adi | Tilia - Tilia americana (American Basswood) - Tilia cordata (European Linden) - Tilia platyphyllosTilia europoea (Limeflowers) - Tilia tomentosa (Silver Linden |
| Ingilizce adi | Linden - Lime tree |
| Diger Adlari | Basswood - Limeflower - Lime Flower - Lindenflower - Linden Flower |
| Familyasi | Tiliaceae |
|
| Botanik Bilgisi | Bin yildan çok yasayan bir agaçtir. 15-40 m arasi boylari olup, 200 yildan sonra 40 m ye erisirler.Uzun sapli, kenarlari düz veya ince disli, uç kisimlari sivri, altlari tüylü, kalp seklinde yapraklari vardir. Yaprak renkleritürlerine göre yesil, mavimsi-yesil, sarimsi yesilolabilir. Çiçekleribeyazimsi sari renkli olup hazirandan agustosa kadar açarlar. Kokulari hosdur. Çiçek sapi isik geçiren, dil biçiminde, sari renkli bir yapragin ortasindan çikar. |
| |
| Ülkemizde bir çok türü bulunur. Tilia argentea desf.- Gümüsi ihlamur: yapraklarinin alt yüzü gümüsibeyazdir. Istanbul aktarlarinda bu türün çiçekleri bulunur. Tilia cordota miller - Küçük yaprakli ihlamur(Kis ihlamuru)Ülkemizde az yetisir, sadece Istanbul çevresinde, biraz . Tilia platyphyllos scop. - Büyük yaprakli ihlamur(yaz ihlamuru): yapraklarinin alti mavimsi yesildir. Tilia rubra dc. - Kafkas ihlamuru: yapraklarinin her iki, yüzü de yesil ve hemen hemen tüysüz. |
| Kokusu-Tadi | Çiçekleri, hos kokulu ve hafif baharli tatlimsi bir lezzettedir. |
| |
| | Soguk alginligi ve gripte savunma gücünü arttirir ve terlemeyi baslatarak rahatlama saglar ve atesin düsmesine yardim eder. Grip salgini zamanlarinda içilen çayinin koruyucu etkisi de olmaktadir. |
| Aspirin ile birlikte alindiginda oldukça tesirlidir. |
| Terleme disinda di-üretik olup böbrekleri yormadan ödemleri indirir. |
| Öksürük ve bronsite de iyi gelmektedir. Gögüs yumusatici etkisi vardir. |
| Mide ülserinde faydalidir. |
| Sinirleri teskin edici, yatistirici bir etkisi vardir. Sinirsel yüksek tansiyona da faydasi vardir. |
| Iç kabugu dövülerek, iyice ezilip yaralara ve deri lekelerine karsi da kullanilmaktadir. |
| |
|
| | Bilinen bir yan etkisi yoksa da sürekli çok asiri tüketimin kalbe zararli olabilecegi söylenmektedir. |
|
| Diskilama | Terlemeye sebep olur. |
| Immün sistem | Çayi, folklorik bilgiye göre atesin düsürülmesinde faydalidir. |
| | Çayi, folklorik bilgiye göre grip semptomlarinin etkilerinin hafifletilmesinde faydalidir. |
| Sindirim sistemi | Çayi, folklorik bilgiye göre sindirim sisteminin fonksiyonlarini gelistirir. |
| | Çayi, folklorik bilgiye göre barsak kramplarini iyilestirmeye yardimci olur. |
| Sinir sistemi | Çayi, folklorik bilgiye göre merkezi sinir sistemi üzerinde sakinlestirici, yatistirici etki yapar. |
| Solunum sistemi | Çayi, folklorik bilgiye göre üsütme ve soguk alginliklarina iyi gelir. |
| | Çayi, folklorik bilgiye göre mukozayi gevseterek gögsü yumusatir. |
|
| Vitaminler | |
| Mineraller | |
| Kimyasallar | Kabonhidratlar: Müsilajlar |
| | Polifenoller:Taninler |
| | Lipidler:Saponinler |
| | Uçucu yaglar: Farnesol |
|
| Toplanmasi | %1 kadar yaprak ihtiva eden çiçekleri 1. kalite, yapraklari ile toplanmis çiçekler de 2. kalite kabul edilir.Çiçek açtiktan 4 gün sonra toplanmalidir. Gölge, havadar ve serin yerlerde kurutulur. |
| Saklanmasi | Koku veren uçucu yaglar çok uçucu oldugundan serin ve nemsiz bir yerde bez torbalarda saklanir. |
| Yararlanilan Kisimlari | Sapli yapraklari ve çiçekleri - yapraklari - kömürü ve agaç kabugu - odununun damitilmasindan |
| | elde edilen suyu - kurutulup toz haline getirilmis meyvesi |
| Kullanma Sekli | Içten ve distan kullanilir. |
| Hazirlanma Biçimi | Çay: yarim çay kasigi çiçek-yaprak karisimi 150 ml sicak suda haslanarak 10 dakika agzi kapali olarak demlenip, süzülür. Kuvvetli olarak yapmak için 1 çay kasigi kullanilir. Günde 2-4 çay fincani sicak olarak içilir. Her zaman taze olarak demlenmeli ve çok bekletilmemelidir. |
| |
| Kömür: Yapimi zordur, hazir alinmasi tavsiye edilir. |
| Banyo: Büyüklerde 500 gr. Çocuklarda 250 gr. Çiçek-yaprak karisimi 3 litre sicak suda agzi kapali olarak 10 dakika haslanip, süzülür ve banyo suyuna karistirilir. |
| Tavsiye edilen dozajlar | Bir çok herbalist günde 3-12 gr. kurutulmus çiçek önermektedir. |
| Ticari bulunabilirlik | Kurutulmus çiçekler |
| | 1:2çiçek tentürü |
|
| Ana Vatani | Kuzey yarim küre, Asya ve Anadolu |
| Yetistigi bölgeler | Gümüs ihlamur: Istanbul-Bursa-Bolu-Tekirdag-Çanakkale.Zonguldak-Hatay |
| | Küçük yaprakli ihlamur: Istanbul civari |
| | Büyük yaprakli ihlamur: Çanakkale-Trabzon-Antalya |
| | Kafkas ihlamuru: Çanakkale-Bolu-Zonguldak-Samsun-Giresun-Çoruh-Kars |
| Tarihçe | Theophrastkitabinda genis yer vermistir ve plinius ile galenus adli türlerinden bahsetmektedir.Lepraya, göz iltihaplari için agaç kabugunu, agiz içi ve ayak çibanlari için de yapraklarini kullanmaktadir. 16. ve 17.yüzyilda çiçek çayinin kullanildigi bilinmektedir. Lonicerus odununudamitarak kolik, basur, epilepsi ve kömürünü ise kan tükürmeye karsi kullanmistir. Kneipp kroniköksürüklerde ve solunum organlari balgamlarinda çiçek çayindan faydalanmistir. 1. dünya savasindaçayinin çok yaygin kullanildigindan Kroeberyazmak bahsetmektedir. Leclercise çiçek çayini vücutve zihin yorgunluklari için önermektedir. |
| |
| Inançtaki yeri | Yaklasik 2500 yildir Avrupada taninmaktadir. Mitolojide daha çok yer almisdir. Heredot bazi milletlercedinsel törenlerde kullanildigini yazmaktadir. Cermenler ve Slavlar da çocugu olan herkes kader ve kismet agaci olarak dikerdi. Özellikle Almanlarin mitolojide genis yer verdikleri bilinmektedir. |
| |
